Ngày 01 tháng 10 năm 2026, Bộ trưởng Bộ Công Thương ban hành Thông tư số 65/2026/TT-BCT quy định chi tiết một số điều của Nghị định số 365/2026/NĐ-CP ngày 23 tháng 9 năm 2026 của Chính phủ về kinh doanh xuất khẩu, nhập khẩu gạo.
Thông tư gồm 05 chương, 18 điều, có hiệu lực từ ngày 01 tháng 10 năm 2026, tập trung quy định về tổ chức thực hiện hợp đồng tập trung, phân bổ chỉ tiêu, chế độ báo cáo và đánh giá mức độ tín nhiệm của thương nhân kinh doanh xuất khẩu gạo.
1. Thương nhân đầu mối và phân bổ chỉ tiêu hợp đồng tập trung
Thông tư quy định việc chỉ định thương nhân đầu mối và cơ chế luân phiên tham gia giao dịch khi có từ hai thương nhân trở lên được chỉ định tại cùng một thị trường. Theo đó, thương nhân đầu mối được trực tiếp thực hiện 20% lượng gạo trong hợp đồng tập trung; việc phân chia sản lượng giữa các thương nhân được thực hiện theo quy định.
Việc phân bổ chỉ tiêu căn cứ danh sách thương nhân đăng ký, điều kiện tham gia, khả năng cân đối nguồn gạo và tình hình mùa vụ. Khi áp dụng cơ chế đánh giá mức độ tín nhiệm, chỉ tiêu được phân bổ theo nhóm tín nhiệm. Thông tư cũng quy định việc trả lại và phân bổ lại chỉ tiêu đối với trường hợp thương nhân không thực hiện hoặc thực hiện không hết lượng được phân bổ.
2. Chế độ báo cáo
Thương nhân thực hiện báo cáo trên hệ thống điện tử của Bộ Công Thương tại địa chỉ https://baocao.moit.gov.vn. Nội dung báo cáo gồm tình hình ký kết, thực hiện hợp đồng xuất khẩu, lượng thóc, gạo tồn kho; thực hiện báo cáo định kỳ hằng quý, hằng năm và báo cáo đột xuất theo yêu cầu. Thông tư đồng thời quy định chế độ báo cáo đối với thương nhân kinh doanh nhập khẩu gạo.
3. Đánh giá mức độ tín nhiệm
Việc đánh giá mức độ tín nhiệm căn cứ vào kết quả xuất khẩu, phát triển thị trường, thực hiện chế độ báo cáo và dự trữ lưu thông. Tiêu chí kết quả kinh doanh xuất khẩu gạo có tổng điểm 100, gồm 50 điểm về thành tích xuất khẩu trong năm và 50 điểm về phát triển thị trường. Kết quả đánh giá được Bộ Công Thương công khai theo quy định.
Việc đánh giá mức độ tín nhiệm và triển khai các nội dung liên quan được thực hiện từ ngày 01 tháng 01 năm 2028. Trong thời gian chưa áp dụng cơ chế này, chỉ tiêu được phân bổ bằng nhau cho các thương nhân đăng ký và đáp ứng điều kiện theo quy định.
4. Quy định chuyển tiếp và hiệu lực thi hành
Các thương nhân đã được chỉ định làm đầu mối và các hợp đồng đã đăng ký, phân bổ trước ngày Thông tư có hiệu lực tiếp tục thực hiện theo quy định chuyển tiếp. Danh mục chi tiết theo mã HS đối với thóc, gạo xuất khẩu tiếp tục được áp dụng cho đến khi có văn bản sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế.
Kể từ ngày 01 tháng 10 năm 2026, Thông tư số 30/2018/TT-BCT, Thông tư số 35/2025/TT-BCT và Điều 26 Thông tư số 42/2019/TT-BCT hết hiệu lực theo quy định tại Thông tư số 65/2026/TT-BCT.
Nguồn: Phòng Quản lý thương mại (Sở Công Thương tỉnh An Giang)
